Eén jaar nadat men manu militari bij hem binnenviel lanceerde internet-icoon Dotcom zijn nieuwste website: MEGA. Twee maanden later maak ik de balans op: heeft Kim Dotcom wel gelijk?

Een korte geschiedenis

MegaUpload was een website die gratis filehosting aanbood en winst maakte door leden de mogelijkheid te geven om een pro-abonnement te nemen voor hogere snelheden en hoeveelheden. Niet alleen op MegaUpload, maar ook op de zuster-site MegaVideo kon je regelmatig auteursrechtelijk beschermd materiaal vinden. Het duurde dan ook niet erg lang voordat MegaUpload werd beschuldigd voor “copyright infringement, racketeering and conspiracy to commit money laundering“.

Net zoals telecom-operatoren kunnen ook commerciële dienstverleners verantwoordelijk worden gehouden voor het (gedogen van of) “verspreiden van” door intellectuele eigendom beschermde werken. Op kleinere schaal wordt dat meestal opgelost door een notice and take-down van je dienstverlener. Een boete is er pas als je het al erg bont hebt gemaakt.

Op 19 januari 2012 werd de slapende Kim Dotcom echter verrast door meerdere helikopters, politiewagens, honden en zwaarbewapende Nieuw-Zeelandse special forces.

De harde aanpak leek de overheid gepast omdat er mogelijk een killswitch was die al het bewijsmateriaal zou kunnen vernietigen. De omvang van het fortuin dat Dotcom had verzameld met zijn diensten leek voor de Amerikaanse Justitie genoeg om er een internationale strafzaak van te maken.

 

De befaamde Dotcom

Er zijn zonder twijfel vele interessante figuren in de ICT-wereld. Noemen we bijvoorbeeld Gates, Jobs, Zuckerberg, McAfee, enzovoort.

Kim Dotcom Schmitz is echter zonder twijfel een van de meest flamboyante en eigenaardige ict-persoonlijkheden in deze wereld. Dotcom is gekenmerkt door zijn grote omvang, kaalgeschoren hoofd en Duitse accent.
Alles wat hij doet is “Mega“, doordrenkt van zijn drang naar show en meestal ondersteund door Euro-trance muziek.

Je kan zijn persoonlijke kant en humor wat leren kennen in dit filmpje.

 

Encryptie

Encryptie staat gelijk aan het omvormen van de originele boodschap aan de hand van een sleutel of code. Het encrypteren van bestanden bestaat vanzelfsprekend al langer, maar werd nog niet op deze schaal aan de consument aangeboden.

Vroeger, en ook nu nog, is er een vorm van encryptie op digitale mediaschijven zoals CD’s, DVD’s en BluRays aanwezig om het moeilijker te maken om deze te kunnen rippen. Deze beveiliging is tegenwoordig veel minder merkbaar door de verbetering van ripper-applicaties, maar vroeger kon je wel eens op problemen stuiten. Als je bepaalde bedrijfsgeheimen op je laptop draagt, kies je er bijvoorbeeld best voor om je hele harde schijf te beveiligen aan de hand van encryptie.

 

MEGA

De geboorte van MEGA werd natuurlijk niet eenvoudigweg aangekondigd via persbericht en receptie. De samenkomst voor vrienden en bedrijfspartners vond plaats in het tuintje van zijn eigen nederige stulp exact een jaar nadat de raid plaatsvond. Dotcom zou Dotcom niet zijn als hij er geen viral video van maakte aan de hand van een ‘inspirerende’ speech, techno-muziek en of course een namaak invasie van special forces.

De nieuwe dienst van Dotcom draait, naar eigen zeggen, volledig rond privacy door middel van encryptie. Een combinatie van een hoofdsleutel en het wachtwoord vervormen alle geuploade bestanden voordat ze door Mega of iemand anders gescreend kunnen worden.

Dotcom hoopt alleszins dat dit er voor zorgt dat hij niet verantwoordelijk kan worden gehouden op grond van de redelijke onderzoeksplicht die hij volgens de auteursrecht-houders heeft. Hij moet immers net als elke andere dienstverlener de verspreiding van strafbare content op zijn servers tegengaan. Zijn argument dat hij geen mogelijkheid heeft om te zien dat zijn servers misbruikt worden is, volgens mij, eenvoudig te verslaan door te bewijzen dat hijzelf deze onmacht opzettelijk heeft gecreëerd. Eric Limer van Gizmodo is echter absoluut oneens met me en gelooft dat Dotcom net beter beschermd is dan de gebruikers.

Sterker nog, in Duitsland is een Retroshare gebruiker verantwoordelijk gehouden voor het verspreiden van een voor hem onleesbaar en geëncrypteerd liedje. Retroshare gebruikt de verbindingen van toegevoegde Retroshare vrienden om geëncrypteerde bestanden nog anoniemer te kunnen verplaatsen.

 

Encryptie als uitoefening van recht op privacy

Volgens Dotcom is encryptie tegenwoordig een vereiste om van ons recht op privacy te kunnen genieten.
In zijn ogen is het recht op privacy een van de meest fundamentele mensenrechten die vandaag bestaan.

Privacy is onbetwistbaar een waardevol recht dat in onze maatschappij steeds aan belang en interesse wint. Discussies rond het belang rond privacy nemen snel in aantal toe. 2013 wordt het jaar van ‘the right to be forgotten’, en hardere privacywetgeving.
Dotcom speelt daarmee handig in op de groeiende verzuchting van de online consument en gebruiker om meer privacy, en meer gerustmoed. Of zijn MEGA hét ideale antwoord is om dit te waarborgen, is echter nog maar de vraag. In de tussentijd nog snel even deze regel opfrissen: door de exceptie van de privé-kopie in het auteursrecht is het voor de downloader niet verboden om auteursrechtelijk materiaal te downloaden. Ga je beschermde werken gaan uploaden, ben je uiteraard wél fout bezig.

 

Vind jij dat Dotcoms verdediging stand houdt? Is encryptie vereist om je recht op privacy te beschermen?

 

Deze juridische bijdrage werd geschreven door jurist Bert Nijs, redacteur voor deJuristen.