leestijd: circa 5 minuten.

23/03/2018

Als we er even van uitgaan dat je de voorbije jaren niet onder een steen hebt geleefd, mogen we ook veronderstellen dat je al gehoord hebt van cryptocurrencies. Deze prille digitale munten bezorgen wetgevers allerhande fameuze kopzorgen. Net zoals de wisselkoers schommelt de opinie van dag tot dag. To regulate or not to regulate, that is the question.

Reden tot paniek of nieuwe trend?

Voor meeste mensen moet alles tegenwoordig snel en – bij voorkeur – digitaal gaan. Voedsel is 24/7 “just a click away”, soms sneller aan onze deur dan hulpdiensten. We kijken niet langer geduldig series of films; we bingen hele seizoenen in enkele dagen (of minder). Game of thrones of Temptation Island hebben velen van ons al lang gezien nog voor ze uitgezonden zijn. We daten niet langer. We swipen of scrollen door een eindelooslange app met andere singles in de online vitrine en we “liken” waar we zin in hebben uit dit levende buffet. Wie de smaak van de digitalisering te pakken krijgt, raakt deze niet meer kwijt.

Wie weet loopt onze financiële visie gewoon nog wat achter. We hebben de langetermijnvisie van onze ouders en grootouders overgenomen. De gemiddelde consument neemt niet graag risico’s en prefereert de “lange spreiding”. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat er over het algemeen een weigerachtige houding bestaat tegenover de ICO-markt (Initial Coin Offering).

Ter indicatie nemen we er even de wisselkoers bij ten tijde van het schrijven van deze blog. In de afgelopen 24 uur boekte Bitcoin maar liefst een winst van 8,6%, om vervolgens een verlies van 11% te lijden. Deze snelle wisselingen schrikken af. Toch vormen cryptocurrencies hier allerminst een primeur. Er bestaan talloze financiële instrumenten die minstens een even wisselvallig karakter vertonen. Sommigen zijn zelfs nog wispelturiger.

Het ene financieel instrument is het andere niet. Dat geldt ook voor crypto’s. Elke e-currency is ontwikkeld met een bepaalde functie voor ogen. Zo is de Bitcoin ontworpen als een betaalmiddel waarbij een algoritme instaat voor de veiligheid van de transacties. Andere crypto’s, zoals Modum, vormen louter een aandeel of dividend in een bedrijf. Nog anderen, zoals Ethereum, liggen aan de basis van “smart contracts”. Dit zijn contracten die reeds geschreven zijn en uitgevoerd worden als de gewenste voorwaarden voldaan zijn. De opties reiken zo ver als de verbeelding ze durft dragen.

Wat is nu het wettelijk kader?

Niet alleen de munten, maar de hele blockchaintechnologie is zodanig nieuw dat er zo goed als nergens een concreet wettelijk kader uitgewerkt is. Elke natie of instantie neemt een standpunt in over ICO’s en crypto’s. Velen wisselen graag al eens van mening. Zo was China eerder dit jaar zover gegaan als het verbieden van alle handel in cryptocurrencies. Niet veel later stelt het hoofd van de People Bank of China dat een door de staat gestuurde digitale munt onvermijdelijk is.

Het hoofd van het Internationaal Monetair Fonds, Christine Lagarde, meent dan weer dat de cryptocurrencies gereguleerd moeten worden door gebruik te maken van blockchains. Met dezelfde technologie dus. Zij hanteerde dan ook de woorden: “vuur met vuur”.

De Duitse Centrale Bank is van mening dat enkel verregaande internationale regularisering en samenwerking effectief toezicht mogelijk kan maken.

Zelfs uitgesproken scepticus, president Putin, meent dat de digitale munten een plaats zullen krijgen in de Russische wetgeving. De minister van communicatie, Nicolay Nikiforov, is dan weer van oordeel dat geen enkele digitale munt zijn intrede zal maken in Rusland. Ondertussen is Rusland bezig met de CryptoRubel te ontwikkelen.

Je ziet het: overheden blazen warm en koud tegelijk. Binnen de G20 is ondertussen een oproep gedaan om tegen juli van dit jaar zo veel mogelijk data en informatie te verzamelen over de risico’s en mogelijkheden van de cryptocurrencies. Dit met het oog op een nieuw, inhoudelijk overleg over het eventueel wereldwijd reguleren van cryptocurrencies. Tot die tijd zullen landen moeten terugvallen op de bestaande economische regelgeving. Er was wel al eensgezindheid over de uitbreiding van de bevoegdheden van de zogenaamde Financial Action Task Force (FATF). Dit intergouvernementeel orgaan – dat instaat in voor de bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme – zal nu ook gaan toezien op de cryptomarkten in de respectieve landen.

Veel landen nemen een afwachtende houding aan. Dit schijnbare gebrek aan wetgevend initiatief betekent echter niet dat de cryptomarkten in die landen een Wild West zijn. Onder het motto “roeien met de riemen die we hebben” worden cryptocurrencies in vele landen als ‘financieel instrument’ gekwalificeerd. Probleem (tijdelijk) opgelost, aangezien financiële instrumenten reeds gekend en geregulariseerd zijn. Zo oordeelt de Zuid-Koreaanse fiscus dat de speculatieve meerwaarden die voortvloeien uit de handel in crypto’s aan de gewone belasting onderworpen is. Een mening die ze onder andere ook deelt met de Belgische fiscus.

Toekomst?

Zoals eerder gesteld, is elke digitale munt ontworpen met een zeer specifieke functie voor ogen. Zo is Bitcoin ontworpen om online goud te vormen. Nu hoor je kritische lezers denken: “goud is stabiel en bitcoins niet”. Zeg je “nog niet”, dan verandert het hele plaatje. Mensen kennen en vertrouwen het zogenaamde “online goud” nog niet.

De hele technologie staat nog in haar kinderschoenen. Cryptocurrencies zijn op heden nog niet zo handig. Je kan er slechts iets mee kopen als de verkoper hier expliciet akkoord mee gaat. De wisselvalligheid van de waarde van de crypto’s in je wallet is een extra rem op het gebruiksgemak. Eens de e-currencies meer ingeburgerd raken, zal ook hun stabiliteit toenemen. De toekomst van de crypto’s hangt af van het vertrouwen in de munt. Indien zij de kans krijgen om te groeien tot hun volle potentieel zal ook het vertrouwen meegroeien. Dit kan natuurlijk enkel als ook overheden dit vertrouwen uitspreken. Eens dit vertrouwen er is, kunnen deze online valuta’s een geheel nieuwe standaard voor geld vormen, die niet langer gebaseerd is op goud in bunkers en kluizen of olie uit oorlogsgebieden.

Geschreven door Zeno Geirnaerdt.